Author Archives: update

BouwGesprek ‘LEREN’

Published by:

Maandag 7 maart begeleidde ik het eerste BouwGesprek, een experiment waarbij we het gedachtegoed van de TrendRede meer naar de praktijk willen trekken. Daarin roepen we 2016 uit tot het jaar van het BouwGesprek. De tijdgeest is rijp voor stappen: overal in het land, binnen organisaties en overheden, vertellen leidinggevenden me dat ze ‘bewust onbekwaam’ zijn: ze weten dat het bestaande niet goed meer werkt, maar twijfelen over de te kiezen vernieuwingsrichting. 12828968_1156114211086946_7241388889249386865_o(1)

Voorbeelden van vernieuwende experimenten zijn er reeds voldoende. Alleen bereiken de verhalen niet iedereen – en weten we niet altijd hoe ze werken. Als TrendRedenaren willen we graag een bijdrage leveren, de dam verlagen zodat meer mensen in de praktijk de stap durven nemen. Maandag namen we daarom ‘het leren van de toekomst’ onder de loep. Wat zijn de fundamenten van dat leren? Het werd een mooie bijeenkomst, mede door de opzet. Géén debat. Daarover is de TrendRede duidelijk. Het debat is dood. Het laatste wat we nodig hebben is om de kloof tussen verschillende ideeën verder te vergroten. We zochten de verbinding met elkaars ideeën eSchermafbeelding 2016-03-09 om 10.00.59n gedachten, probeerden ze te clusteren en daarna te verdiepen, om zo tot fundamentele bouwstenen te komen. Wat kwam zoal voorbij? ‘De uniciteit, de verbinding en de veranderende maatschappij’, ‘het tijdloze leren’, ‘het vinden van toekomstige structuren – of juist niet.’ In twee uur tijd kwam veel voorbij, de implicaties bijvoorbeeld, maar ook de barrières (angst, altijd weer angst..) en de voorbeelden (lef, ja, steeds weer lef..) en wat je nodig hebt om de overtuigingskracht in jezelf en je organisatie te vinden. Wat duidelijk is: er over spreken helpt.

De resultaten van het eerste BouwGesprek kun je volgen op de Facebookpagina die in het leven is geroepen om de verbinding vast te houden. In een gesprek van twee uur kun je natuurlijk niet ‘even de toekomst’ bepalen. Maar je kunt elkaar wel inspireren met voorbeelden, gedachten, r12814460_438245046383450_4482821260832251296_neacties en onverwachte nieuwe invalshoeken. We hebben het andere in de ander nodig om vooruit te komen. Een BouwGesprek is een manier om ons te verbinden aan dat andere. In mei is het volgende BouwGesprek, dan over ZORG.

De agent mag weer mens worden?

Published by:

De kanteling zie je binnen steeds meer organisaties. Burgemeesters claimen dat ze opvang van asielzoekers beter – én goedkoper – kunnen regelen door het kleinschalig aan te pakken. Individueel maatwerk moet de norm worden op scholen, zei staatssecretaris Dekker verleden week. Ook de nieuwe politiechef, Erik Akerboom, voegt zich in deze brede ontwikkeling. De politie gaat decentraliseren. Agenten krijgen weer de ruimte. Akerboom ziet het goed. Efficiëntiestreven en standaardisatie hebben hun tijd overleefd, leveren geen nieuwe meerwaarde op, wel nieuwe frustratie. De arbeidsproductiviteit, bijvoorbeeld, neemt al jaren niet verder toe. Het individu is de bouwsteen van de samenleving geworden en dus moeten we op zoek naar het individuele professionalisme, de menselijke maat, de persoonlijke drijfveer binnen het grotere belang van de organisatie en de samenleving. Alleen zo komen we weer vooruit. Daar ligt wél een duidelijke taak voor de corpsen: “Ik denk dat de politie niet achteraf de politiek moet bekritiseren, maar in het voortraject veel meer moet meedenken, invloed uitoefenen op te nemen beslissingen,” zo zegt Akerboom in Trouw. Bij individuele vrijheid hoort altijd individuele verantwoordelijkheid. Het is een ontwikkeling, een tijdgeestles, die binnen veel organisaties op de rol staat, momenteel. Prima. We zijn er aan toe, als samenleving. Dat is dan ook de reden waarom je dit soort berichten zo vaak leest, in de krant.

Schermafbeelding 2016-02-29 om 10.19.18

Kunst en de tijdgeest

Published by:

Regelmatig geef ik in een workshop de deelnemers de opdracht om de top-10 te analyseren en op basis daarvan de trends te bepalen. Het komt vaak als een verrassing: wat populair is zegt inherent iets over de tijdgeest. Iets is immers niet voor niets populair. Muziek en film zijn eenvoudiger te ‘kraken’ dan moderne kunst. Daarbij is vaak sprake van meerdere lagen tegelijkertijd, elk met hun eigen betekenis. Toch komen er zo af en toe berichten voorbij waar ik als toekomstpsycholoog warm van word. Neem nu het onderstaande artikel in het kunstkatern van De Volkskrant. Het gaat over Puzzelkunst. Installaties van losse, maar zorgvuldig gedrapeerde objecten, waarvan de beschouwer de betekenis zelf bij elkaar moet puzzelen. En leg daar de jongste TrendRede naast: we zijn op zoek naar grip op een wereld die losgeslagen lijkt. De TrendRede beschrijft hoe ieder mens op zich een individuele bouwsteen is geworden, die tastend en zoekend zijn betekenis binnen het bouwwerk van de samenleving probeert te ontdekken en daarbij zijn eigen dwarsverbindingen legt. Omdat terugvallen op oude, bestaande (want vergane, onbetrouwbare) bindingen niet lukt of niet gewenst lijkt. The Me in We, noem ik het.

De voorhoede van de kunstwereld kan niet anders dan vooruit denken met de middelen, de gedachten van het heden. En reflecteert daarmee op wat er beweegt binnen de samenleving. Des te meer reden om eens een museum binnen te lopen. Je begrijpt de wereld beter. Je kunt natuurlijk ook een toekomstpresentatie boeken. Dat is een andere manier om verbinding te maken met morgen..

Schermafbeelding 2016-02-16 om 10.24.57

Diversity Power!

Published by:

Diversiteit staat weer op de agenda. In de TrendRede besteedden we er aandacht aan en in de Seizoenen van de Tijdgeest legde ik uit waarom het een typerend Lentesignaal is. Het Nieuwe Normaal wordt op dit moment geformuleerd en juist de groepen die iets te winnen hebben roeren zich. Zo schreef ik al eerder dat transgenders een mediafenomeen zijn geworden het afgelopen jaar. Je komt ze meer op televisie en tijdschriften tegen dan op straat. Zo breken ze de moraliteit open en vechten zich naar binnen als acceptabele levensvorm.

m1fz7rlatb62

Veel zichtbaarder nog is de zwarte strijd. Dat we ons al jaren boos maken om Zwarte Piet is peanuts, de strijd is breder en wordt in de gehele westerse wereld gestreden. Zo begon het Amerikaanse fenomeen Superbowl dit jaar al met het volkslied, gezongen door de heldin aller outcasts, Lady Gaga. Vergis je niet in de implicaties daarvan. Maar de media-aandacht lag vooral bij de opmerkelijke act van Beyoncé, die de brave blanke jongens van Coldplay zo’n beetje van de middenstip blies. Ze zong een fragment uit Formation, een nieuw nummer met een straffe trotse én politieke boodschap. “I like my negro nose with Jackson Five nostrils,” zingt ze. En: “I  just might be a black Bill Gates in the making..”

“I slay,” houdt ze het American football minnende publiek voor. Dat een dergelijk optreden bij een klassieker erg nieuwswaardig maar niet eens onbestaanbaar dan wel wereldschokkend wordt gevonden, zegt al iets over de gewenning aan het krachtige geluid van de diversiteitpleiters. De stemmen verheffen zich deze lenteperiode, velen zullen er nog volgen. Wie zet het spoor in Nederland uit? Sylvana Simons doet haar best, Humberto Tan frummelt soms aan de grenzen die RTL stelt aan een talkshow. Zelf vond ik de clip die Fresku verleden jaar maakte sterk en duidelijk in zijn boodschap. Er is iets aan het bewegen. Let er maar op, de komende tijd. Er zijn openingen geforceerd en die worden langzaam maar zeker opgevuld met nieuwe gezichten. Die we al snel weer heel normaal vinden.

KetenKraken

Published by:

2015 was het jaar van de KetenKraker, meldde ik in december 2014. Ook al denken velen dat ze de macht of de kracht missen, steeds vaker proberen individuen en kleine groepen een productiecyclus te kraken, omdat hij niet meer bij de tijd past. In 2016 wordt deze beweging alleen maar sterker. Let er maar eens op, steeds vaker zoomen we uit, om te kijken welke schakels allemaal bijdragen aan een maatschappelijk probleem. Vooral op financieel gebied beweegt er van alles. Waar stop je bijvoorbeeld je pensioen in. Is het nog van deze tijd om je pensioengeld te beleggen in een fonds dat ervoor zorgt dat zoveel waarde wegvloeit uit de economie? De FNV is er uit: nee. Ze willen de keten kraken. Interessante ontwikkeling, dit, die van grote invloed kan zijn op onze financiële toekomst.

Schermafbeelding 2016-02-01 om 22.07.43

BouwGesprek Onderwijs..

Published by:

Schermafbeelding 2016-01-25 om 12.40.56

Tussen al het nieuws waarbinnen oorzaken en gevolgen, daders en slachtoffers, politiek correcte en incorrecte uitspraken nog nauwelijks van elkaar te onderscheiden zijn, valt mij iedere dag opnieuw op hoeveel vernieuwingsdrang er is binnen onze samenleving. Neem nu het onderwijs. Het Platform Onderwijs 2032 presenteert zijn aanbevelingen en de staatssecretaris van onderwijs neemt ze graag over. Dat betekent veel voor die vernieuwingsdrang. De politiek is er al van doordrongen: vrijheidsgraden zijn nodig. We zijn er aan toe.

In de TrendRede benoemen we het ook: er is behoefte aan BouwGesprekken voor een nieuwe tijd. Het is de reden dat we op 7 maart een vervolgavond organiseren, waarin we ons focussen op… onderwijs..! Wil je erbij zijn, geef je dan op via Pakhuis de Zwijger. Ik zie je er graag.

Overigens krijg ik, ook naar aanleiding van alle negatieve nieuwsberichten, vaak de vraag hoe ik op de wereld reageer vanuit het gedachtegoed van De Seizoenen van De Tijdgeest. De wereld kan ik helaas ook niet in een tijdgeestmodel verklaren, maar ik gebruik vaak voorbeelden als onderwijs en zorg om te laten zien hoeveel er al gekanteld is, en hoezeer de veranderbehoefte blijft groeien. De experimentele fase zijn we wel bijna voorbij (een pionier als Buurtzorg heeft binnen zes jaar bijna 9000 werknemers.. denk je even in..) en we naderen het zomerse seizoen. Waarin we massaal de nieuw ontloken ideeën gaan implementeren. Ondanks dreiging van IS en natuurdrama’s. Soms bewegen we snel vooruit, soms denken we liever achteruit. De toekomst komt in golven, we creëren ze zelf. Tussen 2000 en 2012 stond de barometer op achteruit, vanaf 2012 kantelde hij weer en nu wijst hij krachtig vooruit. En dat blijft voorlopig zo.

Blue, Blue

Published by:

Even is iedereen fan van David Bowie, lijkt het. Dat is door de jaren heen anders geweest, niet iedere transitie werd door de muziekpers gewaardeerd. Wel door mij. Ooit wil ik een boek schrijven over alle seizoenen van de tijdgeest die Bowie heeft doorwandeld – en doorgrond. Zijn muziek bleef altijd mooi. Ik schreef er een blog over op de site van De Seizoenen van de Tijdgeest en Joop.nl nam die graag over.

Mijn blog over de TrendRede 2016

Published by:

Aanstaande dinsdag presenteren we de zesde TrendRede. De tekst ligt klaar. Ieder jaar schrijven we een column. De mijne staat nu online. Je leest hem op de site van MarketingOnline of op de eigen TrendRede site, waar je ook de oude versies kunt downloaden. Mocht je geen toegangsbewijs hebben kunnen bemachtigen voor dinsdag: er komt een livestream, dus virtueel kun je er zeker bij zijn.

Schermafbeelding 2016-01-06 om 13.05.31

Dinsdag 12 januari 2016, 17.30: de zesde TrendRede, in Pakhuis De Zwijger in Amsterdam.

2016

Published by:

Terwijl ik hard werk aan de TrendRede 2016, verschijnen zo hier en daar de analyses die ik de afgelopen weken maakte voor radio, tijdschriften en andere media. Zo schrijft Marketing Tribune ieder jaar een ‘jongereniconen’ artikel, waarin allerlei toekomstdenkers door elkaar heen geciteerd worden over de trends. Je leest mijn bijdrage, tussen alle anderen, hier.
Naast het lanceren van de term GRIP, mag ik het artikel ook afsluiten: “Tom Kniesmeijer voorziet een herwaardering voor de langere termijn als het gaat om werk. ‘In 2016 komt het langetermijnbeleid weer op de agenda. KPI’s zijn uit de tijd. Liever bevragen we elkaar wat we bij denken te dragen aan de continuïteit van de organisatie. Stilstand is vooruitgang. Bedrijven komen op adem met een deadlineloze stiltedag: een dag waarop reflectie en rust centraal staan en niemand zichzelf voorbij hoeft te rennen. Wie zo af en toe de tijd neemt om terug te kijken, ziet de toekomst scherper. We kunnen niet langer individueel het verleden uitmelken, en beginnen langzaamaan gezamenlijk een gezondere toekomst te bouwen. Zo creëren we nieuwe Grip. De toekomst komt in golven, we creëren ze zelf.’”